Hiện trạng và giải pháp tháo gỡ khó khăn trong công tác quản lý vận hành Hệ thống Giám sát tàu cá

Tham dự cuộc họp có lãnh đạo Cục Thủy sản, các đơn vị trực thuộc Cục Thủy sản, đại diện 9 đơn vị cung cấp thiết bị giám sát hành trình trên tàu cá cùng với 28 Chi cục Thủy sản tỉnh, thành phố ven biển.

Phát biểu chỉ đạo, Ông Trần Đình Luân – Cục trưởng Cục Thủy sản đã yêu cầu các cơ quan quản lý, đơn vị cung cấp thiết bị giám sát hành trình báo cáo thực trạng những khó khăn hiện nay trong công tác quản lý và vận hành Hệ thống giám sát tàu cá (GSTC).

Tại cuộc họp, Giám đốc Trung tâm Thông tin Thủy sản Hà Lê cho biết tính đến 5/9/2023,  số lượng tàu cá từ 15 trở lên đã được lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (GSHT) đạt 28.737/29.426 tàu cá (đạt tỉ lệ 97,85%). Số lượng tàu cá chưa được lắp đặt tại các tỉnh còn 631 tàu. Các tỉnh có số lượng nhiều tàu chưa lắp đặt: Quảng Ngãi (181 tàu); Bà Rịa Vũng Tàu (85 tàu); Tiền Giang (70 tàu); Kiên Giang (57 tàu); Quảng Bình (54 tàu).

Ông Hà Lê cũng chỉ ra một số khó khăn trong công tác quản lý, vận hành hệ thống GSTC. Đặc biệt là khối tàu cá chưa lắp đặt thiết bị giám sát hành trình có nguy cơ vi phạm khai thác IUU rất cao, trong khi một số địa phương chưa nắm rõ được tình trạng tàu đang ở đâu, số lượng tàu cá lắp thiết bị theo báo cáo của từng địa phương còn chưa thống nhất với dữ liệu thên hệ thống Giám sát tàu cá, Hệ thống cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia Việt Nam (VNFishbase). Tình trạng tàu cá mất kết nối trên biển, chủ tàu và ngư dân cố ý tắt thiết bị giám sát hành trình khi đang khai thác trên biển hoặc tự ý tháo thiết bị gửi sang tàu khác nhằm trốn tránh sự kiểm soát của các cơ quan quản lý...

Cũng tại cuộc họp, một số đại biểu nêu ra khó khăn trong công tác xác định tàu mất kết nối dài ngày nhưng chưa rõ tàu đang nằm bờ hay ngoài khơi, các khó khăn trong công tác củng cố hồ sơ xử lý vi phạm trong khai thác thủy sản.

Phát biểu tại cuộc họp, Ông Lê Thanh Bình - Phó Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản Bình Thuận cho biết, nguyên nhân chủ yếu thiết bị giám sát hành trình mất kết nối là do ngư dân chậm trễ trong việc gia hạn cước phí dịch vụ, yêu cầu các đơn vị cung cấp thiết bị GSHT thực hiện nghiêm túc và có trách nhiệm hơn trong công tác lắp đặt và xử lý vấn đề khi thiết bị xảy ra sự cố.

Ông Trần Như Long – Phó Chi cục Trưởng chi cục Thủy sản Nghệ An đề xuất bổ sung tính năng cảnh báo mất kết nối trên thiết bị GSHT do ngư dân không biết được khi thiết bị mất kết nối.

Đại diện công ty Bình Anh, Ông Phạm Thái Hòa – Giám đốc Công nghệ cũng nêu ra nguyên nhân mất kết nối chủ yếu là do ngư dân không duy trì cước phí dịch vụ và khi ngắt phí muốn phôi phục lại phải trả phí kích hoạt cho thiết bị là 30 USD/thiết bị. Đại diện các nhà cung cấp thiết bị và dịch vụ khác cũng đã có các ý kiến tiêp thu, giải trình cũng như đề xuất các giải pháp để đồng hành cùng ngư dân và các cơ quan quản lý nhà nước.

Phát biểu kết luận cuộc họp, Ông Trần Đình Luân đề nghị các địa phương khẩn trương rà soát số lượng tàu cá chưa lắp đặt, khẩn trương lắp, trường hợp tàu không thể hoạt động cần có biện pháp giải bản để đảm bảo 100% tàu hoạt động được lắp VMS. Chú ý số liệu báo cáo văn bản hành chính phải thống nhất với số liệu trên hệ thống vnfishbase, hệ thống giám sát tàu cá. Cần đẩy mạnh hơn nữa trong công tác phối hợp giữa trung ương và địa phương.

Giao Trung tâm Thông tin Thủy sản phối hợp với Chi cục thủy sản địa phương tuyên truyền cho ngư dân hiểu việc phải lắp đặt và duy trì kết nối của thiết bị giám sát hành trình trên tàu cá, nếu tàu mất kết nối trên 10 ngày nếu tàu không vào bờ sẽ bị xử lý theo quy định.

Đối với các đơn vị cung cấp thiết bị giám sát hành trình: xây dựng bảng tổng hợp các tình huống xảy ra đối với các thiết bị giám sát tàu cá khi tàu đang hoạt động trên biển. Có trách nhiệm trong công tác phối hợp với Chi cục Thủy sản địa phương và với ngư dân, đồng thời nghiêm túc trong công tác lắp đặt thiết bị, niêm phong kẹp chì thiết bị GSHT, cập nhật đúng và đầy đủ dữ liệu lên Hệ thống GSTC theo quy định.

                                                                                                                                                               Hải Điệp